İspanya'da muhalefet erken seçim istedi

MADRID — İspanyol Sosyalist İşçi Partisi PSOE'nin ilk iktidara geldiği 1982 yılından bu yana yalnız beş kez yapılan İspanyol Parlamentosu'nun "genel görüşmelerinin" sonuncusu, geçen 14 şubat salı günü başlayıp dün öğleden sonra bitti. Görüşmeleri açan Başbakan Felipe Gonzalez, umulan tutum değişikliğinden söz etmedi ve yeni bir şey söylemedi. Konuşmasını beş noktada toplamıştı: Büyüme hızı açısından AT ülkelerinin başında yer alan İspanya, işsizliğe karşı alınması düşünülen önlemler, AT dönem başkanlığı sırasında kaydedilen gelişmeler, ETA ile Cezayir'de süren görüşmelerden söz etmeden "terörizm" konusunda görülen iyiye gidiş ve sendikalarla varılan çatışma noktasından hükümetin sorumlu olmadığı.

Gonzalez, sendikaların sorumsuzca isteklerde bulunduklarını öne sürerek, "İstiyorlar, ama istedikleri tutarlar nereden bulunacak, onu düşünmüyorlar" dedi. Başbakan, ayrıca hükümetin tek yanlı olarak bu yıl eylül ayından başlayarak önerdiği ücret artışlarını uygulamaya koyacağını bildirdi.

Milletvekili olmayan İspanya Komünist Partisi Genel Sekreteri Julio Anguita, Halk Partisi Başkanı Manuel Fraga'nın gözlemleri, […] eski komünist lider Santiago Carrillo'nun ise gazeteci olarak izledikleri oturumda söz alan Demokratik Sosyal Merkez Partisi CDS'nin lideri, eski Başbakan Adolfo Suarez ile Birleşik Sol IU koalisyonu temsilcisi Nicolas Sartorius, hükümete en şiddetli eleştirileri yönelten muhalefet sözcüleri olarak, Başbakan Felipe Gonzalez'den meclisi en kısa zamanda lağvederek erken seçimlere gidilmesini istediler.

Yedi yıldır salt çoğunlukla iktidarda olan PSOE'yi; artan işsizlik, kamu hizmetlerinde görülen kötüye gidiş ve çıkmaza giren sosyal uyuşmadan başlı başına sorumlu tutan Adolfo Suarez, hükümeti, "dış dünyaya karşı yaptığı makyajın faturasını içeriye çıkarmakla" suçladı. Sendikal isteklerin haklılığını kayıtsız koşulsuz destekleyen CDS lideri, konuşmasında işçi kuruluşlarından söz ederken "O sendikalar ki, demokratik sürece geçişte birçok siyasal partiden daha büyük olgunluk ve sorumluluk örneği göstermişlerdi. En çok özveride onlar bulundu, bulunuyorlar ve bu gidişle daha da bulunacaklar" cümlelerini kullandı.

Eski dostlar düşman olmaz

1976 yılında kral tarafından hükümeti kurmakla görevlendirilen Adolfo Suarez: 1977 yılında Komünist Parti'nin yasallaşmasına, 1978'de serbest sendikalaşmaya olanak tanıyan ve aynı yıl referandumla kabul edilen yeni anayasa ile azınlıklara özerk bölge statüsü tanıyan hükümetin başbakanlığı yapmış bir politikacı. Salı günü öğleden sonra Gonzalez'e yönelttiği sert eleştirilerde, açıkça partisi CDS'nin PSOE'ye karşı tek ciddi alternatif olduğu mesajını vermek istiyordu. CDS lideri, genel görüşmede Birleşik Sol Koalisyon IU ile tam bir uyum içinde davrandı.

Tutucu sağı temsil eden Halk Partisi PP ve yine sağ kanattan bölgesel azınlık partileri adına konuşan Katalan ve Bask sözcüleri ise özetle "hükümetin makro ekonomide başarılı olup mikro ekonomi ve sosyal alanda tam bir fiyaskoya yol açtığı" görüşünü savunarak sendikalara karşı takındığı görüşte ödünsüz ve inatçı tutumun ülkeyi tehlikeli sulara sürüklediğini ileri sürdüler. Erken seçimler konusunda ise tutumlarıyla çelişkili, yoruma açık ve gölgeli tümceler kullanarak, açık seçik bir öneri getirmediler.

Görüşmeler sırasında tüm partilerin birleştikleri ortak noktayı, sendikalarla uzlaşma zorunluluğu oluşturuyordu. Adolfo Suarez ve Birleşik Sol sözcüsü Nicolas Sartorius'un hükümete yönelttikleri, "Sendikalarla altı kez toplandınız, her toplantı öncesi bunun sonuncu çaba olduğunu söylediniz, güvenilirliğinizi ve ciddiyetinizi yitirdiniz. Her defasında daha fazla para yok dediniz ve yine de 35 milyardan 236 milyara çıkabildiniz" ana çizgileriyle özetlenebilir eleştiriye, tüm parti sözcüleri benzeri cümlelerle katılıyorlardı. Hükümeti tutarsızlık ile suçladılar.

[Fotoğraf altyazısı: Gonzalez - Güç durumda]