On beş kilometrelik Napolyon

FRANSA başkenti, yaz aylarında değişik bir kültür festivali anlayışına göre düzenleniyor. İnsanların kapalı salonlardan çok sokaklarda yaşadığı ve turist kitlelerinin yoğun akınına hedef olan Paris yazları, sanat etkinlikleri “Yaz Kurmayı” denilen özel bir kültür komitesi tarafından yönetiliyor. Açıkhava konserleri, açıkhava tiyatroları, parasız gösteriler birbirini izlemekte. Bu etkinliklerin en son örneği kentin La Defense adıyla bilinen ve çağdaş mimarinin en uç anlayışıyla düzenlenen semtinde, Abel Gance'ın “Napolyon” adlı filminin üç boyutlu olarak dev bir açıkhava ekranında gösterilmesi ile yaşandı.

La Defense, Büyük Fransız Devrimi'nin iki yüzüncü yılı için, 1989 yılında kurulan bir semt. Etoile alanındaki Zafer Anıtı'nın çağdaş bir karşılığı olarak aynı dikey perspektif düzeyine kurulmuş “Defense Anıtı”nın önündeki geniş alan, halka açık gösteriler için kullanılıyor. Abel Gance ise, 1889 ile 1981 yılları arasında yaşamış bir sinema devi. Üç boyutlu ve olağanüstü uzunlukta filmleriyle tarihe geçen Abel Gance'ın en önemli üç yapıtından biri olan “Napolyon”a gelince, 15 kilometre uzunluğunda şeritleriyle yedi saatlik bu film, 1927 yılındaki prömiyerinden bu yana ilk kez “tekmili birden” gösterildi.

Fransız sinematek enstitüsü tarafından Abel Gance'ın tüm tekniği ve yapıtın içeriği kesintisiz olarak yeniden düzenlenen film, Cumhurbaşkanlığı muhafız kıtası orkestrasının gösteri alanında verdiği konserle müziklendirildi. Dünyanın bugüne kadar kurulan en büyük ekranına yansıtılan filmi dört bin kişi seyretti. Napolyon'un Korsika'daki gençlik dönemi, Fransız Devrimi ve imparatorluk dönemi olarak üçe ayrılan filmin ilk iki saatlik bölümü ilgi ile izlendi, ancak arada verilen dinlenme molasına ve dağıtılan soğan çorbalarına karşın Abel Gance'ın bizzat Saint Just'ü canlandırdığı Robespierre ve Terör'ü anlatan bölümünde başlar göğüslere düşmeye başladı.

Üçüncü ve iki saatlik son parçada ise yine gösteri komitesi tarafından dağıtılan battaniyelere sarılan bazı seyirciler, mısıl mısıl ve muhafız kıtasının tantanalı müziğine rağmen uyumaya başladılar. Dayanan mutlu çoğunluk ise, gecenin geç saatlerine değin Napolyon'un hazin macerasına eşlik ettiler.

[Fotoğraf altyazısı: Abel Gance, “İtham Ediyorum” (1919), “Tekerlek” (1923) ve “Napolyon” (1926) filmleriyle, sinema dilinin tarihi önderlerinden biri sayılmakta.]