Bir özgürlük radyosu

FRANSA'da bu haftanın yedi günü, televizyonlarda ne seyredeceğine karar vermek için gazetelerinin TV ekini eline alan yarım milyon Le Monde okuyucusu, iki Türk gencinin fotoğrafıyla karşılaşacak. Fotoğraftaki delikanlı alnına karalar bağlamış, genç kız arabasının antenine siyah bir kurdele asmış. Le Monde gazetesi, "Türkiye'de Sessizliğin Kanunu" başlığı altında, ülkemizde 700 radyo istasyonu ile 80 televizyonun yasadışı olduğu haberine ve yasaklanmalarından doğan toplumsal tepkiye TV ekinin kapağını ve orta sayfalarını ayırmış bulunuyor.

İkinci Dünya Savaşı'ndan öteye radyo, ülkelerin ve toplumların geçirdiği iç sarsıntıların "sesli" tanığı olmakla kalmadı, tarihin akışında etkili oldu. Alman çizmelerine teslim olmuş bir Fransa'da ünlü "Direniş" örgütüne yön veren Charles De Gaulle'ün, "Burası Londra. Tüm Fransızları özgür Fransa için mücadeleye çağırıyorum" diye başlayan söylevi, kuşaklar sonrası tüm Fransızların kulaklarında yankılanır daha.

Cumhuriyetçilerin Madrid'i düşmek üzeredir. Franko'nun faşist topları susturuncaya kadar, Hemingway ve Malraux'nun karargâhı, Florida Oteli'nin bir odasından yayın yapan özgürlük radyosunun, "Bir gün mutlaka yeneceğiz!" çığlığını kim unutabilir?

Geçen hafta sonundan bu yana, Akdeniz'in Adriyatik sularında yeri "güvenlik" nedeniyle açıklanmayan bir gemi dolaşıyor. Korsan bir radyo gemisi bu. Adı, "Söz Hakkı". Radyonun yayın yöneticisi, Müslüman asıllı bir Boşnak: Cevat Sabriyakoviç. Cuma gecesi, iki kez öten sis düdüğü sinyaliyle yayın yaşamına başladı. Sırp ve Hırvat dillerinde yayın yapan radyo, eski Yugoslavya'yı kan ve