Bir isyancının ölümü

FRANSA'da "Yeni Roman" akımının yaşarken efsaneleşen dev ismi Marguerite Duras, Paris'teki evinde 81 yaşında öldü. Asıl adı Donnadieu olan Marguerite Duras, ilkokul öğretmeni bir anneden ve matematik öğretmeni bir babadan Saygon'da dünyaya gelmiş, anavatana döndükten sonra babasının doğduğu Fransız kasabasının adı olan Duras'yı kendisine soyadı olarak seçmişti. İkinci Dünya Savaşı sırasında, Fransız Direniş örgütünde kendisinden iki ay önce ölen eski cumhurbaşkanı François Mitterrand ile birlikte görev alan Marguerite Duras, Mitterrand'ın onayı ile, kocası Robert Antelme'i Gestapo'nun elinden kurtarabileceği inancıyla Delval adlı Alman ajanıyla uzun süre ilişkide bulundu.

SİNEMACILARI ETKİLEDİ

Ancak 1944 yılında, mahkemede yaptığı tanıklık sonucu aynı Alman ajanının mahkum olmasını ve 1945 yılı başında kurşuna dizilmesini sağladı. Marguerite Duras'nın kocası ise, Dauchau temerküz kampından ölmek üzereyken François Mitterrand tarafından kurtarıldı. "Therese, Benim" tiyatro oyununda, savaş sırasında yaşadığı bu çifte kişiliği sergileyen Marguerite Duras, kendisine biçtiği rolde bir işkence seansını yönetirken görülür. Eserleri, geldiği Saygon ve yaşadığı İkinci Dünya Savaşından esen rüzgarlarla, iki kaynak arasında bölünmüştü. "Yeni Roman" akımını oluşturan gruba üye olmamakla birlikte, "Moderato Cantabile" adlı yapıtıyla bu akımın en önemli örneklerinden birini oluşturdu. 37 roman ve denemeye imzasını atan yazar, pek çok tiyatro ve aralarında Alain Resnais'nin yönettiği "Hiroşima, Sevgilim" filmine konu olan eserler verdi. Entelektüel bir yazar sayılırken, "Sevgili" romanıyla büyük kitlelere mal olan Duras'nın bu romanı tam 42 dile çevrildi ve Jean Jacques Annaud tarafından uyarlanan filmi gişe rekorları kırdı. Son yıllarını, kendisinden çok genç aşığı ve hayranı Yann Andrea Steiner ile geçiren Marguerite Duras, aynı adı taşıyan bir roman yazdı. Ancak son kitabı, "Herşey Bitti", adıyla 1995'te yayınlandı ve bu kitapta Marguerite Duras, "Sanırım bitti. Yaşamım sona eriyor. Ben artık hiçbir şey değilim" son sözleriyle, kadim dostu François Mitterrand'ın ölümünden iki ay sonra gelecek olan kendi ölümünü haber veriyordu.

[Fotoğraf altyazısı: Marguerite Duras son yıllarını genç sevgilisi Yann Andrea Steiner ile geçirdi]