Gazeteci, yazar, köşe yazarı Mine G. Kırıkkanat

Tüm gazete yazıları / 2000

İkiyüzlü fransa

Milliyet · 26 Kasım 2000

1954'ten 1962 yılına kadar süren Cezayir Savaşı sırasında, Fransız ordusu mensuplarının Cezayir'de yaptıkları işkence ve yargısız infazlar hakkında bir meclis araştırma komisyonu kurulmasını öneren Fransız Komünist Partisi'ne, Başbakan Lionel Jospin ve Sosyalist Parti milletvekilleri şiddetle karşı çıktılar.

Meclis kürsüsünde söz alan Lionel Jospin: "Cezayir'de Fransa işkence yapmadı. Fransız ordusuna da böyle bir emir verilmedi. Bazı yüksek rütbeli subaylar böyle zulümler yaptılarsa bile, Fransa bu olaylardan sorumlu değildir. Bu konuyu tarihçilere bırakalım" dedi.

'Savaşta normaldir'

Koalisyon hükümetinde, öneriyi getiren Komünist Partisi'yle ortak olan Sosyalist Başbakan Jospin'i, kendi parti başkanı François Hollande da destekleyerek, RTL Radyosu'na şunları söyledi: "Pişmanlık belirtmeye şiddetle karşıyız. Bir savaşta yapılanların muhasebecisi değiliz, çünkü Cezayir'de bir savaş vardı ve her iki taraf da zulüm yaptı. Bu konuyu tarihçilerin çalışmasına bırakmalıyız."

Meclise seçildiği sırada Fransız sömürgeciliği ve Cezayir'de yapılan işkenceleri gündeme getirmek için politikaya atıldığını ileri süren 1968 mayıs olaylarındaki öğrenci liderlerinden Alain Geismar ise, "Eğer tarihi politikacılara yaptırırsak, meclis biyoloji ve meteoroloji ile de ilgilenmelidir" dedi.

Mini yorum

Cezayir'i soruşturmak tarihçilerin işi değil

Fransa Başbakanı Lionel Jospin, Fransız birliklerinin Cezayir Bağımsızlık Savaşı sırasında yaptığı işkence, yargısız infaz ve katliamlar hakkında "Yargıyı tarihçilere bırakalım" derken fena halde yanılıyor. Çünkü, henüz 38 yıl önce bitmiş olan bir "kirli savaş"ta, katliam ve işkence emrini verenlerle bunu uygulayanlar hayattayken, işlenen cürümü tanıkların ifadelerine dayanarak soruşturmak tarihçilerin değil, parlamentoların veya savcıların işidir. Oysa Ermeni iddialarını soruşturmak, evet, tam da tarihçilerin işidir. Çünkü 85 yıl önce cereyan ettiği iddia edilen "soykırım"ın failleri bugün tarihe karışmıştır. Canlı tanık yoktur. Olaylar sadece tarihçiler tarafından belgeler düzeyinde araştırılabilir.

Aynı Jospin Ermeni tasarısına geçit verdi

Cezayir'de 1 milyon kişinin Fransız ordusu tarafından öldürüldüğü savaş sırasında Fransız "paraşütçü birliklerinin" 24 bin kişiye işkence yaptığı ve 3 bin 24 kişinin yargısız infazla ortadan kaldırıldığı, henüz hayatta olan ordu komutanı General Jacques Massu (92) ve yardımcısı General Paul Aussaresses (82) tarafından geçen çarşamba günü Le Monde gazetesine açıklanmıştı. Fransa'nın Cezayir'de yaptığı katliam ve işkenceleri tanımaya yanaşmayan Fransız Sosyalist Partisi milletvekilleri, 1998 mayıs ayında ulusal mecliste Türklerin Ermenilere soykırım yaptığını Fransa'nın resmen tanıdığına ilişkin bir yasa tasarısını kabul ettiler.

Seyrettiler

Türkiye'nin tepkisi üzerine uzun süre Senato'da engellenen yasa tasarısı, kasım ayı başında Senato'da aynı içerikte yeni bir yasa tasarısı olarak oylandı, kabul edildi ve meclise gönderildi. Cezayir'deki Fransız ordusunun katliamlarını tanımayan Lionel Jospin ve parti arkadaşları, Ermeni tasarısı sırasında aleyhte görüş belirtmeyerek, tasarının geçmesini sağlamışlardı.

[Fotoğraf altyazısı: Üstteki fotoğraf, 11 Aralık 1960'ta Cezayir'de Diyar El Mahgul'da çekilmiş. Çevredeki Fransızların evlerinin yağmalanmasının ardından düzenlenen operasyonda çok sayıda Cezayirli sorgulanmak üzere toplanmış götürülüyor. Alttaki fotoğraf da başkent Cezayir'in Kasbah semtinde 6 bin kişinin gözaltına alındıktan sonra toplandığı stadı gösteriyor. Bu kişilerden 4 bin 480'i daha sonra tutuklanmış. Bağımsızlık mücadelesini bastırmaya çalışan Fransız birliklerinin komutanlarından General Massu'nun (Fotoğraf 1972'de çekilmiş) işkence ve yargısız infaz ifşaatı Fransa'da tartışma yarattı.]

Gazetedeki hâli (büyütmek için tıklayın)

Gazete kupürü 1